Konu Başlıkları: Turkish Language Society, TDK, Informatic Terms
Türkçemizin bilişim terimlerini mümkün oldukça fazla kullanalım ve kullandıralım. Türk dil kurumunun terimler sözlüğüne buradan ulaşabilirsiniz.
Konu Başlıkları: ASP.NET, SQL Injection
Önceki bölümde asp.net ile sql injection dan nasıl korunabileceğimiz ile ilgili genel bilgileri vermiştik. Aşağıdaki kod ile girilen sorgu dizesindeki olası sql injection saldırılarını ortadan kaldırabilirsiniz.
public static class QueryHelper
{
private static readonly string[] blackList =
{“–”,“;–”,“;”,“/*”,“*/”,“@@”,“@”,“char”,“nchar”,“varchar”,
“nvarchar”,“alter”,“begin”,“cast”,“create”,“cursor”,“declare”,
“delete”,“drop”,“end”,“exec”,“execute”,“fetch”,“insert”,“kill”,
“open”,“select”, “sys”,“sysobjects”,“syscolumns”,“table”,“update”};
public static bool isValidInput(string parameter)
{
for (int i = 0; i < blackList.Length; i++)
{
if ((parameter.IndexOf(blackList[i],
StringComparison.OrdinalIgnoreCase) >= 0))
{
return false;
}
}
return true;
}
}
Konu Başlıkları:VS2005, Source View, HTML Tags, Properties
Visual Studio 2005 tasarım ekranında (Design View) html tag lerini seçtiğinizde özellikler penceresinden değerleri ve ayarları kolaylıkla değiştirebiliyoruz. Ancaka kaynak (Source) ekranına geçtiğimizde özellikler penceresi fonksiyonunu kaybediyor. Kaynak ekranında html tag seçerek aynı zamanda özellikler penceresini aşağıdaki şekilde kullanmak istiyorsanız
Tools > Options menüsünden, Text Editor > HTML > Miscellaneous > Enable property grid in Source view seçeneğini işaretlemeniz yeterli olacaktır.
Konu Başlıkları:RSS, XML, Feed, iGoogle
Birçoğumuz haberleri artık rss beslemelerinden takip ediyoruz. Haber başlıkları ve detayını görüntülemek için türlü çeşit masaüstü programlar ve online siteler mevcut. Bunların içinde en popüler olanlarından biri iGoogle. Bu yazımda iGoogle a istediğiniz bir rss beslemesini nasıl ekleyebileceğimizi göstereceğim.
Konu Başlıkları: Windows Vista, MSDTC, Distributed Transaction Coordinator, Transaction, System.Transactions
Vista işletim sisteminizde Sql Server üzerinde program geliştirirken Transaction içeren uygulamalarda yukarıdakine benzer bir hata alabilirsiniz. Bunun sebebi MSDTC (Distributed Transaction Coordinator) servisinin ağ işlemlerine kapalı oluşu. Bunu açmak oldukça kolay.
Vista’nın yönetimsel araçlar penceresinde XP ve 2003′ün aksine Bileşen Hizmetleri konmamış. Bu MMC servisine command prompt veya çalıştır penceresinden “dcomcnfg” yazarak girebilirsiniz. Bu bölüme girdikten sonra
Bileşen Hizmetleri -> Bilgisayarlar -> Bilgisayarım -> Dağıtılmış İşlem Düzenleyicisi -> Yerel DTC
alt bileşenini açarak Özelliklerine girin. Burada Güvenlik sekmesindeki “Ağ DTC Erişimini” seçeneğini aktif hale getirerek (Şekil 1.) probleminizi halledebilirsiniz.
Şekil 1.
Konu Başlıkları: Arayüz Tasarımı, Tasarım Esasları
Bu döküman bilgisayar ortamında hazırlanan programların kullanıcı arayüzünün temel tasarım prensipleri hakkındadır. Çeşitli dökümanlardan derlenmiştir.
1- Kullanıcı Profili: Kullanıcınızın kim olduğunu bilin.
2- Metafor(Mecaz): Kullanıcılarınızın benzer sistemlerini kendi sisteminize adapte edin.
3- Özelliklerini ortaya koymak: Kullanıcı hangi özellikleri kullanabileceğini açık bir şekilde görmeli.
Yani ilk bakışta görsel öğeler programın nasıl kullanılabileceğine dair fikir vermelidir. Fazla detay kullanıcıyı yorar. Kullanıcıların bilgi düzeyi, tecrübe ve beklentilerine göre kullanabilecekleri arabirimler farklılaşmaktadır.
4- Tutarlılık: Programın davranışları kendi içinde ve dışında tutarlı olmalıdır.
Kendi içinde tutarlı olmak bir özelliğin (örneğin renk) popup menü ile değiştirilebiliyor olması aynı objenin diğer bazı özelliklerinin de benzer şekilde (popup menü ile) değiştirilebilmesi beklenir. Bunu kullanıcıyı asgari düzeyde şaşırtmak şeklinde nitelendirebiliriz.
Kendi dışında tutarlılık ise programın içinde bulunduğu ortam ile çalışmasında tutarlı olmasıdır. Bu iletim sistemi, internet tarayıcı gibi ortamlardır. En geniş anlamda dış tutarlılığa kullanıcı arayüzü standartları örnek gösterilebilir.
5- Görsel Durum: Davranıştaki bir değişim programın özellikleriyle kullanıcıya yansıtılmalıdır.
Programın bir fonksiyonu yada bölümündeki değişiklik kullanıcı işlemlerine açık ise değişiklik arayüze yansıtılmalıdır. Örneğin birden çok pencerede sayfa gösteren bir arayüzde geçerli seçim sayfası farklı bir renklendirme ve gölgelendirmeler ile belli edilmez ise kullanıcı sileceği sayfanın hangisi olacağına karar veremez ve yanlış bir sayfayı silebilir.
6- Kısayollar: İşlerin daha çabuk halledilebilmesi için somut ve soyut yollar kullanılmalıdır.
Kullanıcı deneyimi arttıkça yaptığı işlemler için daha çabuk ve kısayol arayışına girecektir. Çeşitli düzeylerdeki kısayollar bir öncekine göre daha soyut bir düzeyde gelişim gösterir. Örneğin dosya kayıt işlemi için en üst düzeyde menü kullanılır, bundan daha ileriki bir işlem toolbar dan ve en gelişmiş soyut komut CTRL+S kısayoluna basılarak gerçekleştirilebilir. Yapılan işlemlerin bir komut dizesi şeklinde makro olarak kayıt edilmesi de kısayol işlemlerine iyi bir örnek olabilir.
7- Odaklanma: Arayüzdeki bazı bölümler diğerlerinden daha çok dikkat çeker.
İnsan gözü yüksek derecede lineer olmayan bir algı birimidir. Örneğin göz kenar belirleme donanımı gibi iş görür çünkü iki farklı ton geçişi direk göze çarpar. Aynı zamanda hareket algılama özelliği oldukça yüksektir. Hareketli alanlar durağan alanlara göre her zaman daha çok dikkat çeker. Mouse ve Cursor öğeleri ekranda en çok takip edilen hareketli öğelerdir.
8- Gramer: Arayüz bir çeşit dil gibidir, kurallarını iyi bilmek gerekir.
Kullanıcı arayüzündeki işlemlerin tamamı için bir özne (üzerinde işlem yapılacak öğe) ve bir fiil (öğe üzerinde yapılacak işlem) belirtmek gerekir. Bu nazik bir şekilde kullanıcıya yapılacak işlemi tasvir etmelidir.
9- Yardım: Kullanıcılar farklı tipteki yardımlara ihtiyaç duyabilirler.
Kullanıcıların sorabileceği 5 adet soru ile ilgili 5 adet basit tipte yardım esası vardır:
Bunları çoğaltmak mümkün ancak genelde bu tipte yardımlara ihtiyaç duyulur. Her bir tip için farklı tipte yardım arayüzleri gerçekleştirilebilir.
Yardım tarayıcısı, Tooltip yardımlar, sihirbazlar, enteraktif yönlendiriciler gibi arayüzler kullanılmaktadır.
10- Güvenlik: Güvenli bir ağ oluşturarak kullanıcının kendinden emin ve güvenerek çalışmasını sağlayın.
İnsan risk ortamı yüksek ise onu düşürmenin yollarını arar. Eğer risk ortamı minimum düzeydeyse ve sıkıcı olmaya başlamışsa kişi risk almaya başlayabilir. Bu durum farklı kişiler ve ortamlar için farklılaşabilir.
Bilgisayar ortamında risk yeni bir kullanıcı için minimum düzeyde olmalıdır ki kişi programa karşı bir güven duygusu sağlayabilsin. Bilgisiz kullanıcı yapacaklarından dolayı zarar görmeyeceği bir ortamı isteyecektir. Güvenli olmayan bir ortam kullanıcıyı rahatsız edecek ve programdan uzaklaşmasına sebep olacaktır. “Emin misiniz?” ve geri alınabilen işlemler bu tipte kullanıcılar için hayati önem arz etmektedir.
Profesyonel kullanıcı programı bir şefin orkestrasını yönettiği gibi yönetmek ister. Gereksiz detaylar ve sıkı kalıpların içine sıkışmak istemez. Bu kullanıcılar program izin verdiği müddetçe güvenlik ayarlarını kendi istedikleri gibi ayarlayabilirler. Bu yüzden güvenlik düzeyi ayarı programlarda önem kazanır.
11- Estetik: Güzel programlar yaratın.
Her programın sanatsal bir yapı olmasına gerek yoktur. Fakat çirkin olmaması önemlidir. Grafik tasarımın öğrenilebilmesi için basit bazı esaslar vardır. Bunlardan en önemlisi “Başkasına hatalı görünebilecek bir şey yapmamaktır”.
Kullanıcılar kendilerini yavaşlatan görsel öğelerden hoşlanmazlar. Örneğin aktif bölgenin dışındaki çok renkli bir resim veya ekran geçişlerindeki yanıp sönme efekti gibi yavaşlıklar rahatsız edici olabilir.
12- Kullanıcı testleri: Tasarımınızdaki hataların tespiti için yardım alın.
İyi bir yazılımcı/tasarımcı arayüzündeki hataları görüp düzeltebilir. Ancak bulması oldukça zor olan hatalarda oluşabilmektedir ve ilginç bir gerçek uzman bir yazılımcı/tasarımcının bu hataları bulması sıradan bir kullanıcıdan kimi zaman daha düşük olmaktadır. Diğer bir deyişle bir hatanın belirlenmesi programı izleyen bir kişi tarafından tespit edilebilmektedir. Bazı teknikler son kullanıcı testinin daha efektif olmasını sağlamaktadır. Bunlar şu şekilde sıralanabilir:
Bu tipte kullanıcı testleri ürünün herhangi bir aşamsında uygulanabilir. Bu tipte en az 3 kişinin testinden geçmeden ürününüzü piyasaya çıkarmayın.
13- Geri besleme: Sıradan insanların neler söylediğine kulak verin.
Bazen en değerli görüşler sadece izleyen kişiler tarafından ortaya konabilmektedir. Çünkü diğerleri fikirleri çerçevesinde programı kullanmaktadırlar. Tabii ki herkesin söylediği her zaman doğru olmayabilir. Ne kadar çok kullanıcı deneyimini alıp geliştirici gözüyle programınıza adapte edebilirseniz o kadar sağlıklı olur. Tasarım tüm insanları tatmin etmemekle birlikte birçok insanın birçok ihtiyacını karşılayabilmektedir.
Sadece tasarımcının öngörüleri ve neyin iyi neyin kötü olduğu hakkındaki fikirleri ürünün oluşumu için yetersizdir.
Son Yorumlar